ใกล้สิ้นปีแบบนี้ คงเป็นธรรมเนียมที่หลาย ๆ คนอาจจะกำลังมองไปข้างหน้า และเตรียมตั้งเป้าหมายให้กับตัวเองได้ไปถึงหรือทำสำเร็จในอนาคต แต่บทความนี้มีความตั้งใจที่อยากจะชวนทุกคนได้ใช้เวลาในช่วงนี้กลับมาสำรวจ ทบทวน พื้นที่ภายในใจของตนเองจากเรื่องราวและเหตุการณ์ต่าง ๆ ที่แวะเวียนเข้ามาในชีวิตตลอดปีที่ผ่านมา ผ่านคำถามต่าง ๆ เหล่านี้

ความรู้สึกว่าโลกอยู่ยาก แท้จริงแล้วอาจไม่ได้เกิดจากความโหดร้ายของยุคสมัย แต่เกิดจากการที่เราคาดหวังความราบรื่นและปฏิเสธความไม่แน่นอน เมื่อเราตระหนักได้ว่าความเปลี่ยนแปลงคือสัจธรรมที่หลีกเลี่ยงไม่ได้ ไม่ต่างจากการเติบโตผ่านแต่ละช่วงวัย การเลิกเปรียบเทียบและโอบรับความเป็นจริงตรงหน้า จะช่วยลดน้ำหนักของความทุกข์ลง และทำให้เราพร้อมเผชิญหน้ากับทุกความท้าทายได้อย่างมั่นคง โดยไม่สร้างเงื่อนไขในใจให้ชีวิตยากไปกว่าที่เป็นอยู่

เช่นเดียวกับสิ่งดีงามทั้งหลายในชีวิต เมื่อรู้ตัวอีกทีโมงยามแห่งความสุขนั้นก็ผ่านพ้นไปรวดเร็วราวกับไม่มีอะไรเกิดขึ้น ในขณะที่เจ้าผีเสื้อปีกไม่สมบูรณ์กลับอยู่กับเรานานกว่านั้น เฉกเช่นความทุกข์ที่มักคงอยู่นานกว่าความสุข ลึก ๆ แล้วผมคาดหวังปาฏิหาริย์ว่าสักวันปีกคู่นั้นจะขยับบินได้ แต่ปาฏิหาริย์ไม่มีจริง มีเพียงความจริงอันน่าเศร้าที่ต้องยอมรับ

เราควรระลึกถึงวลี “อย่าไปคิดว่าเราได้สร้างอนุสาวรีย์ที่คงทน” ไว้ให้มั่น การตระหนักรู้ว่าสรรพสิ่งล้วนต้องชำรุดทรุดโทรมในวันหนึ่ง จะช่วยปลดเปลื้องเราจากพันธนาการแห่งความคาดหวังที่ต้องทำสิ่งที่ยิ่งใหญ่ เหลือไว้เพียงอิสรภาพในการดื่มด่ำความพึงพอใจเล็ก ๆ น้อย ๆ ตรงหน้า ก่อนที่ทุกอย่างจะเลือนหายไปตามกาลเวลา เช่นเดียวกับความเบื่อหน่ายของผม และบทความชิ้นนี้

ข้าแต่พระผู้เป็นเจ้า ขอพระองค์ทรงประทานความสงบแก่ข้าพเจ้า เพื่อจะยอมรับสิ่งที่ไม่อาจเปลี่ยนแปลงได้ ประทานความกล้าหาญแก่ข้าพเจ้า...

บางทีประสบการณ์ในชีวิตของเรามีได้แค่ครั้งเดียวเท่านั้น เพราะความเปลี่ยนแปลงของกาลเวลาไม่อนุญาตให้เราสามารถจะมีประสบการณ์ซ้ำเป็นครั้งที่สอง

ความทุกข์เกิดจากเหตุและปัจจัย เมื่อเราเข้าใจเหตุและปัจจัยแห่งความทุกข์เฉพาะตัวของเรา เราก็มีโอกาสหลุดพ้นจากความทุกข์ชั่วคราว

เมื่อใจเราปราศจากความคาดหวังและการดิ้นรนเพื่อบรรลุความคาดหวังนั้น บางทีความสุขก็รอเราอยู่ตรงนี้เอง

เมื่อเกิดความเปลี่ยนแปลงขึ้นในความสัมพันธ์ สิ่งที่เราทำได้คือเผชิญหน้ากับมัน และร่วมกันค้นหาเส้นทางใหม่ในการเดินทางร่วมกัน

ความผิดพลาดคือเรื่องของวันนั้น ในขณะที่ผลกระทบ ความต้องการ และอุปสรรคคือเรื่องของวันนี้ แม้ไม่ใช่เรื่องง่ายและไม่มีอะไรยืนยันได้ว่าจะสมหวัง

จุดเริ่มต้นของความสัมพันธ์ไม่ได้อยู่ในอดีต และจุดสิ้นสุดไม่ได้อยู่ที่อนาคต แต่ละวันล้วนเป็นการเริ่มต้นใหม่และเป็นการสิ้นสุดลงของบางสิ่ง

ต่อให้ไอน์สไตน์จะทำผิดมามาก แต่ก็ไม่ได้ลดทอนคุณค่าของสิ่งที่เขาค้นพบและไม่ได้ทำให้ความยิ่งใหญ่ของเขาลดน้อยลง

ความเปลี่ยนแปลงเป็นสิ่งที่เกิดขึ้นของมันเอง ไม่จำเป็นต้องอาศัยพลังอำนาจของใครผลักดัน และไม่มีอำนาจใดของใครที่จะควบคุมหรือหยุดยั้งมันได้